Ana Sayfa

Yazdır

Depolama Tesislerine İlişkin Bilgiler

2007 yılında devreye alınmış olan Depolama Tesisleri, İstanbul'un 65 km batısında, İstanbul İli Silivri İlçesi Alipaşa Köyü Mevkiinde (TEM Kınalı Gişeleri yanı) kurulmuştur. Kuzey Marmara ve Değirmenköy Sahalarının toplam çalışma gazı miktarı 2.841.000.000 (iki milyar sekiz yüz kırk bir milyon) STDm3’dür. Depolama Tesisleri’nin azami geri üretim miktarı 25 Milyon STDm3/Gün ve azami enjeksiyon miktarı 16 Milyon STDm3/Gün’dür (Rezervuar basıncı, Ulusal İletim Şebekesi boru hattı basıncı, gaz sıcaklığı ve diğer işletme parametrelerine bağlı olarak günlük azami miktarlar düşüş gösterebilir).

Ana iletim hattından alınacak Enjeksiyon Gazı; Teslim ve Kabul Noktası’nda Enjeksiyon Dönemi boyunca minimum 50 (elli) bar(g) basınçta ve boru hattı işletme koşullarına bağlı olarak mümkün olduğunca kesintisiz olarak aşağıda verilen debilerle sağlanacaktır.

Ulusal İletim Şebekesinden alınan gazın rezervuarlara enjekte edilmesi (Enjeksiyon)

Doğal Gaz ; Ulusal İletim Şebekesi ile Depolama Tesisleri arasında bulunan 24" çapındaki ve yaklaşık 4500 m uzunluğundaki boru hattından alınmaktadır. Ulusal İletim Şebekesi boru hattının basıncı 50-75 bar(g) ve sıcaklığı da 5-23oC aralığındadır. Doğal Gazın ölçümünde orifis tipi akış ölçerler kullanılmakta olup Doğal gaz, ölçüm ünitelerinden önce filtre separatörden geçirilmektedir. Ölçüm istasyonu borulaması geri üretim fazında da kullanılabilecek şekilde ancak tek yönlü olarak tasarlanmıştır. Ölçülen akış debileri, enjeksiyon ve geri üretimde ayrı ayrı toplanmakta ve kayıt edilmektedir. Gaz akış debisi hesabı için gerekli olan veriler gaz kromatografından elde edilmektedir. Ulusal İletim Şebekesi’nin basıncının rezervuar basınçlarından düşük olması nedeniyle biri yedek olmak üzere dört adet santrifüj kompresör Depolama Tesisi’ne yerleştirilmiştir. Enjeksiyon operasyonu için kullanılan kompresörler, geri üretim operasyonu için de kullanılabilmektedir.

10 MW gücünde iki adet kompresör Kuzey Marmara Sahası, 5 MW gücündeki bir adet kompresör Değirmenköy Sahası için kullanılmakta olup, 10 MW'lık bir kompresör de her iki sahaya da hizmet verecek şekilde yedek olarak tasarlanmıştır.

Doğal Gaz, kompresörlerde basınçlandırıldıktan sonra 3.2 km uzunluğunda 20” boru hattı ile Kuzey Marmara Sahası’na ve 13.2 km uzunluğunda 16” boru hattı ile de Değirmenköy Sahası’na ulaşmaktadır. Her iki sahada pig launcher (atıcı) sistemi, Depolama Tesisinde ise pig receiver (tutucu) sistemleri mevcuttur.

Sahalardaki toplama manifolduna ulaşan doğal gaz Kuzey Marmara Sahası’nda bulunan 11 adet ve Değirmenköy Sahasında bulunan 9 adet kuyu kullanılarak rezervuarlara basılmaktadır.

Rezervuarlardan geri üretilen gazın Ulusal İletim Şebekesine verilmesi (Geri Üretim)

Kuyu başlarından sahalardaki toplama manifolduna gelen doğal gaz, Kuzey Marmara Sahası’nda ön separasyona tabii tutulmaksızın ve Değirmenköy Sahası’nda ise ön separasyon yapıldıktan sonra, sırasıyla 20” ve 16” boru hatları ile Depolama Tesisi’ne ulaşmaktadır.

Doğal Gaz, Depolama Tesisine ulaştıktan sonra sıvı tutuculardan geçirilmektedir. Sıvı tutucular, özellikle iki fazlı akış rejimi ve boru hattı profilinden kaynaklanan, sıvıları toplamak için kullanılmaktadır. Kuzey Marmara ve Değirmenköy Sahalarında kuyulardan ilk üretimin başlangıç anında ve Değirmenköy Sahası’ndan düşük gaz akış debilerinde üretim yapıldığı dönemlerde (özellikle düşük toprak sıcaklıklarında), kuyulardan gelen doğal gaz sıvı tutuculardan sonra su banyolu ısıtıcılarda ısıtılmaktadır. Bu amaçla, üç adet ısıtıcı kullanılmaktadır.

Gaz basıncı, Ulusal İletim Şebekesi basıncının üzerinde olacak şekilde düşürülmektedir. Basınç düşürme işleminin sonunda, sıcaklık düşümü ve gazın yoğuşma özelliklerine bağlı olarak oluşan sıvılar (hidrokarbon ve su) yüksek basınç separatörlerinde faz separasyonuna tabii tutulmaktadır.

Basınç düşürme ve yüksek basınç separatöründen sonra gaz, 39 bar(g)'de -8 oC olan boru hattı su çiğlenme noktası spesifikasyonunu sağlaması için gaz dehidrasyon ünitesinde kurutulmaktadır.

Gaz içerisinde buhar halinde bulunan su, glikol dehidrasyon kulesinde %98.8 saflıktaki trietilen glikol (TEG) tarafından absorbe edilmektedir. Gazdan ayrıştırılan suyun içinde çözülmüş halde bulunan TEG ise, rejenerasyon sisteminde işlemden geçirilmek suretiyle, içindeki su buharlaştırılarak tekrar kullanıma hazır hale getirilmektedir.

Kurutulan gaz daha sonra hidrokarbon çiğlenme noktası ayarlama ünitesine (soğutma ünitesi) yönlendirilmektedir. Ayarlama ünitesi, 67.5 bar (g)'de 0 oC olan boru hattı hidrokarbon çiğlenme noktası spesifikasyonunu sağlayacak şekilde tasarlanmıştır.

Kurutma ve hidrokarbon çiğlenme noktası ayarlama üniteleri kompresör ünitelerinden önce yer almaktadır. Buradan çıkan gaz, ihtiyaç duyulması halinde kompresör ünitelerine yönlendirilmekte, ardından ölçümü yapılarak Ulusal İletim Şebekesine sevk edilmektedir.

Depolama Tesisi bilgilendirme sunumu için lütfen tıklayınız.

2016 © Silivri İşletme Müdürlüğü